tèxt liure

Après las inondacion, los gardabòsques venguèron als bòrds dels rius per copar los arbres que foguèron colcats per lo corrent de l'aiga. Alara nosautre, un còp que tot foguèt copat, anerèm a la broa del Lauquet per amassar lo boès. Eri amb ma cosina Mathilda, e amb los amics : Lison, Antòni, Emilie e companhia. Aquel boès qu'es verd, l'avèm montat dins un camps que nos aparten a Ladern, l'avèm menat abal per lo poder copar en tròçes de trenta o cinquanta centimètres. Avèm fòrça trabalhat, e avèm recampat dètz-e-set mètres de boès. Un còp l'aver copat coma cal, nos lo calià despartejar en quatre, doncas avèm partejar puèi tornerèm carrejar lo boès d'un ostal a l'autre, o d'un camp a l'autre. Cal saupre qu'aquel boès serà per l'anada que ven, perqué per lo moment es tròp vèrd, doncas pas pro sec. Era un moment pro risolièr perqué n'en podiam pas mai de carrejar los boès del bòrd del riu fins a la veitura e doncas tot lo monde començava de s'asimar e d'en aver vertadièrament un sadol. Alara, Antòni començava de cridar contra tot lo monde e nosautres nos fotiam reialament d'el, alara aquò lo podià pas suportar e cridava encara mai. Avèm passats un bon moment amassa, e ara se sabèm servir coma cal d'una pigassa e d'una tronçonadoira.

Tèxt liure

Diluns 15 d'octobre, lo matin deviái anar a Carcassona per un rendètz-vos per la santat. Dins la nuèit del dimenge a diluns, 4 oras 16 la mameta me ven desrevelhar: "Emma lèva te prend ton telefonet, sona lo Thibaut et davalas lèu, me cal sortir l'auto." (Cal saupre qui dins aqueles moments, ieu disi pas res e executi). Alara me lèvi sul pic, soni lo Thibaut (que demòra en fàcia d'en çò de ma mameta) en davalant los escalièrs, aquò me prenguèt pas que quinze segondas mas un urlament me reten:"Emma tòrna montar lèu lèu". Tòrni montar las marchas, dubrissi la fenèstra. De costuma dormissi tot dubèrt mas avants de me colcar tampèri la fenèstra que lo freg èra tròp violent. En dubrissant la fenèstra vèsi lo Gerard (qu'es lo garde del vilatge) amb sa femna e la meuna mameta, an d'aiga fins a las ancas, comprèni qu'es tròp tard per que davalèssi. Èra tanben tròp tard per que ma mameta venguèsse me cercar. Thibaut me tòrna sonar, li disi de gaitar per la fenèstra. Lo Thibaut me parla, sèm totes dos, blocats dins las nòstras cambras. Gerard nos dis que nos cal demorar en naut e que prend ma mameta per la menar en çò de mon oncle qui viu sus la plaça del vilatge. L'aiga s'arrèsta pas de montar, l'ostal s'emplena d'aiga e lèu los escalièrs tanben. Thibaut e ieu parlam, e totas las cinc minutas, quelqu'un ven nos veire per saupre s'anam plan. Per lo moment anam plan. Puèi cap a las cinc oras, la pluèja sembla se calmejar. Mas saviam pas qu'èra una corta pauseta abans lo segond deluvi. La pluèja tòrna, mai fòrta, mai violenta, e l'aiga tòrna montar a una vitessa que se pòt pas dire. Amb lo Thibaut nos sèm dits "quora vesem pas mai l'antena de la veitura de Franc, cridam per que qualqu'un venguèsse nos sortir", avèm pas agut lo temps de cridar qu'ausissèm lo bruch d'un tractor. Avèm sul pic compres qu'arribavan per nos sortir d'aquì. Lo tractor arriba a recular fins la fenèstra del Thibaut. El davala de sa fenèstra fins al teulat del tractor. Soi contenta, Thibaut es defòra. Mas me calguèt gaire de temps per comprener que podram pas me venir cercar amb lo tractor perqué l'aiga en dejos de ma fenèstra es tròp prigonda. Es aquì que comencèri d'aver paur, ara èri sola, i avià pas mai Thibaut per me parlar, son que lo corrent violent de l'aiga e lo bruch del tractor que ressontisson dins mon aurelha. Puèi, los ausissi cridar, entendi que sabon pas cossì faire per me sortir. L'aiga monta totjorn e me demòra pas que tres marchas abans que l'aiga arribèsse a l'étage. Tot d'un còp ausissi mon oncle, lo Alexis e lo Laurent que me dison "Maneta arribam te cercar". Respondi d'un signe de la man. Comprèni ara que me caldrà nadar. Es sièis oras un quart, los dròlles arribon. Nadan fins la garatge, dintran, traverson la cosina, arribon dins l'entrada. Davali las doas marchas que demòran abans de tocar l'aiga. Nos ausissem mas nos vesem pas que l'électricitat s'èra copada. Arriba d'agantar la man del Laurent, ara me cal nadar. S'estacam amb un còrda e tornam traversar la cosina, e arribam al garatge. L'aiga es gelada, e vèsi lèu qu'ai pas pé dins l'ostal. Nadam lèu e fòrt, me semblava qu'arribariam pas jamai mas fin finala toqui lo sòl. Vaquì soi sortida. Merceji los dròlles e vèsi que la mitat del vilatge es aquì. Son rassegurats, ieu tanben. Partissi rejónher ma mameta per li dire que tot va plan, se fasià lo sang. Lo jorn se levava pas jamai, mas un còp levat, tot lo vilatge davala per véser lo desastre. Lo telefonet passa pas, impossible de sonar mos parents qu'eron a cavanac. Vau a l'entrada del vilatge, lo telefonet passa, es onze oras, ai ma maire al telefonet, e comprèni.. Comprèni que mon papeta es partit per totjorn.  Lo diluns 15 d'octobre, es lo piège jorn de ma vida.

tèxt liure

   Soi anada, i a gaire de temps, véser una acamp que se trapava cap a Aragon amb mos parents e ma mameta. En fait sèm anat véser, e mai avèm participat, a l'acamp de l'associacion « Fasètz la lenga en Cabardés », la tòca d'aquela associacion es de se recampar mantunes còps per meses e de parlar de la lenga, de parlar tanben de l'actualitat, de l'estat de la lenga dins la societat. Parlan tanben de l'evolucion de l'occitan, es a dire que parlan de tot çò qu'es estat mes en plaça per l'Occitan, coma per exemple : las escòlas bilingas, los cursus universitàris, lo fait que se pòt, ara, faire d'occitan de la mairala fins a la licéncia en mai fins al master. Dins aquestes acamps, sovent son las meteissas personas tornan, mas çò que trapi plan interessant es que de monde posquèsson venir per assistir a l'acamp, e mai pòdan participar e préner la paraula per contar quicòm o pausar de questions. Aprèp, es vertat que qualques còps los vièlhs que son membres de l'associacion nos conflan un pauc amb lors questions que degun poirà pas jamai respondre, mas enfin es coma aquò. Soi plan contenta d'aver participada en aqueste acamp perqué sovent las demandas del monde "exteriora", vòli dire que son pas en ligam directe amb la lenga, son de questions d'istòria de la lenga e aquò me fa pensar al cors de primièra anada d'Arvèi Lieutard que m'agradèt fòrça. Aquela dimenjada ma mameta partís amb eles dins los Pirenèus.

Tèxt liure 3

Lo freg arriba lentament sus la valada del Lauquet. Lo vent ven de mai en mai fòrt e lo cèl ven tot gris. Arribam cap a la sason que m'agrada lo mai, la sason de las Palombas. Aquèste an dison qu'aqueles aucèls van passar fòrça mai lèu. Alara un còp al Pas de Madama, o sul ròc de Bailetou nos caldrà pas badar perqué si que non aurèm pas res mai fins a l'annada que ven ! L'ambient de la caça a la Palomba es particular, los òmes pòrton las sacas amb lo dejunar, nosautras, filhas, marcham dabans sens romegar, sabèm qu'a dètz oras petanta nos caldrà ésser totes en bas per manjar e nos rescalfar. Lo Robert Rocalve canta la cançon dels caissaires, e Alan qu'apelam « lo grand » siula l'aire fins en naut del camin. Avèm totes una pensada per Peyou que nos quitèt tròp lèu e plan sovent s'arrestam sus la seuna stèla dins lo bòsc. Quora arribarèm al crosament de las Escaselhas, nos caldrà causir qu'una còla anirà al Pas de Madama e qu'una còla anirà a la cabana. Plan segur, lo president de la còla decidis en fonccion de çò qu'aviam fait la setmana passada.

Tèxt liure 2

La sason de Rugbí del Dragons Catalans s'es acabada ièr. Lucas es sortit d'aquela partida amb quatres punts al cap, ara va dintrar a l'ostal per poder se pausar pendent doas o tres setmanas, puèi la sason internacionala començarà. Los rencontres de l'equipa de Franca contra l'Escòssa e lo Pais de Galla se faràn a Carcassona, puèi los autres rencontres se faràn a Dublin. Ara que la Super League es acabada, la sason d'Elita una comença. Mon cosin Vincent va començar la sason amb Carcassona 13. Aimi fòrça las debutas de sasons, l'ambient es agradiu e tornam trapar los amics, çò qu'es plan amb lo Rugbí de 13 es que i a de jòc tota l'anada. Es fòrca agradiu de poder gaitar de Rugbí tota l'anada. A l'ostal tot lo monde es content que Lucas dintresse, el tanben va poder venir cacar amb nosautres, l'anam veire mai sovent doncas sem contents.

SEMESTRE 2: tèxt liure 1

Pendant las vacanças soi annada a l’escòla Calandreta de Ciutat cap a Carcassona pendent un moment. Pendent aquèl periòd, soi estada mèsa sus mantunes projèctes amb la classa de cicle 3 : CM1 et CM2. Primièr, los enfants èron a s’entrainar per lo torneg « inter-Calandretas » de Tambornet que se trapava cap a Béziers. Las còlas se formèron e los escolans eron fòrça contents. Puèi foguèri mèsa sur un projècte qu’ai trapat fòrça interressant que se sona : Arab’òc. En fait, lo grop de musica Du Barthàs a approchat la Calandreta de Ciutat per faire de musica e de cants. La tòca d’aquèl formidable projècte èra que los escolans de l’escòla Jules Ferry, de Carcassona tanben, e de Calandreta se rescontrèsson per escriure una cançon en Arab e en Occitan. Los membres del grop, Jocelyn e Abdel en particular, los adjudèron a metre tot aquò en plaça. Un còp la cançon escrita, i agèt mantunes escambis entre las doas escòlas per de repeticions, e tanben d’activitats autre. Abdel fargèt una associacion, dins lo barri del Viguier a Carcassona, que se sona « 11bouge » ont prepausa fòrças activitats als enfants que i demòran. Alara mantunes espectacles son estat organizats dins aquel barri mas tanben al téatre de Carcassona. An tanben faits un clip vidèo e an enregistrat la cançon dins un vertadièr studio d’enregistrament. Me soi fòrça regalada dins aquèl projècte, trapi que lo mescladìs de las doas lengas e mai de las doas culturas èra vertadièrament bèl.

Tèxt liure 20

Los jorns bèls arriban e los repais entre amics començan. Las partidas de pètanca tanben. Aquesta sason es là que m’agrada Lo mai. Los ametlièrs florisson, lo riu comença de s´assecar, la païchera raja tot çò que pòt abans las gròssas calors. Las seradas venon longas, Lo solelh demòra e me pòdi pas empachar de somiar a tot çò qu’anam faire amb los amics. Escambiarai totes aqueles moments per res al monde. Es aquí que començam de sortir las cadièras e las taulas dins l’òrt. Los vièlhs sortísson de lors ostals per s’en anar caminar o per trabalhar lo casal per los mai valents. Aimi vertadièrament aquel ambient.

Tèxt liure 19

Dissabte de sèr soi annada a l´espectacle de Nadau que se trapava a Pomas. I soi annada amb mon amiga Julia e ma cosina Mathilde amb son òme Alexis. Nos sèm plan regalats. Aprèp l’espectacle sèm tornats cap à Ladern per rejónher los amics qu’èran totes amassa per beure un còp. Èra vertadierament un bon moment. Puèi, Lo lendeman sèm a anat véser lo rescontre carcassona contra Limós, èra pas un bèl rescontre coma n’avèm vist pendent la saison contra Lesinhan per exemple. Ara començi la setmana en trabalhan amb mon paire a Calandreta de Ciutat.

Tèxt liure 18

Lo dètz de Març, coma l’anniversari de ma pichòta sòrre, que fa quinze ans aduèi. Lo temps passa, los moments fòrts de la vida se passan. Mas dimenje nos traparèm en familha, dins un ambient bèl, coma se res s’èra jamai passat. Son los moments coma aquò que nos fan de ben al còr. Mon oncle Juju cantarà cançons en Italian, ma tanta Coco dansará coma una capborda sus una cadièra, ma sòrre bufarà sas candeletas, dubrirà sos présents, e ieu gaitarai tot aquò en riant. Dètz de Març coma la dubèrtura oficiala de la pèsca, totes los perscaires seràn de sortida sus Aude, sus Èrs o encara sus Lauquet. Se recamparàn a l’entorn du repais entre amics per poder tornar faire aquela jornada, aqueles fials petats, aquelas moscas perdudas, o alara sus aquela polida troita de seixanta centimètres alara que ne fa segurament son que vint.

Tèxt liure 17

Pendent aquestas vacanças, soi annada a la vinha tornar. La tòca aquí èra de ligar lo gavèl Al fial de fèrre amb l’adjuda d’una acrancaira. Per faire aquò, cal enrotlar lo gavèl a l’entorn del fial e metre una agrafa, mas cal subretot faire mèfis de pas petar lo gavèl, e de pas acrancar sul borron. Las vinhas èron longas, e lo freg nos gelava las mans e las nòstras gautas. Èri amb la Lison, qu’es una amiga del vilatje. Avèm fait 18 oras, començavèm a uèit oras del matin per accabar cap a miègjorn, e aquò tota la setmana. Nos arriba qualques còps de trabalhar lo tantòst. M’agrada mai de faire aquò à la vinha puslèu que de véndemiar jos una calor de plomb. Aquí fa freg segur, mas erèm plan vestidas alara anava mai o mens plan. Me soi regalada, amb la Lison avèm plan galejar. Passèri de bons moments.

Tèxt liure 16

Aquesta dimengada foguèt plena de Rugbí. Començèri pel rescontre de dissabte. Soi annada cap a Perpinhan per anar véser los Dragons Catalas que jogavan contra St Helens. Lucas èra dins la còla, avèm vist un polit match. Los Dracs an perdut 21-12. Lucas a marcat un ensag mas lo cap de la rescontra refusèt l'ensag. Puèi, dimenge, sèm anats cap a Serviès-en-Val per anar véser nòstres amics jogar tanben. De primièr la filhas, jogavan contra Carcassona, puèi los dròlles que jogavan contre St Estèves. Emai se fasià freg, nos sèm plan regalats. Aprèp a rescontre dels dròlles, sèm partits faire un torn a Limós réjonher los autres qu'èran pas venguts al rescontre e per beure un còp e véser Carnaval. Aprèp tot aquò sèm dintrats totes amassa cap a Ladern. Foguèt una fòrça bona dimenjada per nosautres.

Tèxt liure 15

Las preparacions començan! La fèsta a Ladern s'appresta mai que mai. Nosautres, amb lo comitat de las fèstas, nos recampan totas las dimenjadas per parlar de l'estat del comitat, de l'argent recampat e de començament de las òbras. Mas abans la fèsta, nos cal començar d'organisar l'escourreguda del mes de Març, doncas preparar lo percors, çò qu'anam manjar, las inscripcions puèi tot mettre en òbra. Cal, tanben, sustot pas oblidar los musicians e lors Bodega que van venir per faire l'animacion al repais. Puèi, nos cal pensar al Total Festum que fasèm amb los vilatjes a costat: St Hilaire e Villebazy. Aqui tanben la tòca es de tot metre en plaça per far venir lo mond e qu'en mai se regalèsson. Un còp totes aqueles eveniments passats, nos caldrà faire los comptes, çò qu'avèm ganhat pendent l'annada amb la castanhada, la belota del diluns de ser, l'escorreguda e Total Festum. Un còp tota aquò fait, nos podrem cabussar sus las causas plan seriosa: la fèsta del vilatje fin agost. Espèri que tot aquò anira lèu perqué languissi aqueles bons moments amb mos amics e ma familha.

Tèxt liure 14

I sèm. La caça tampa per la grada còla. La sason s'accaba per lo singlar. Tot lo monde recapta sas afars, un darrièr repais totes amassa, botem en plaça tot çò que cal per la sason venenta e barram lo local. Aquesta sason, amb la granda còla, cinquanta singlar foguèron tuats. Es pas mal per una pichòta comuna mas pas pro tapauc. Nos sèm plan regalats pendent aquela sason perqué fasià pas tant freg, avèm pas gaire agut de gròssas pluèjas que nos auriàn fa arrestar la caça. Los gosses van plan, pas tròp de nhafrats grèus. La pichona còla a pas encar accabada de caçar, eles aquò s'espandis fins a la fin de febrièr. Ara es lo moment d'anar ajudar lo monde del vilatje a la vinha per podar, es tanben lo moment ont botem a jorn nòstras cartas de pesca, perqué o oblidem pas, lo dètz de Març, es la dubèrtura de la pesca.

Tèxt liure 13

Aquesta dimenjada, soi annada al Carnaval de Limós. La banda qu'èra de sortida èra "Lo Paradou", nos sèm régalats de véser Carnaval. La musica que ressontís al centre de Limós, plaça de la Républica. De primièr, lo Grand café, puèi l'Entre dos, e enfin en çò de monsur Jammes. Los que fan Carnaval s'en van a la pèça del fond del cafè per poder levar lo masque e beurre un còp avans de tornar partir per lo torn de la plaça. Aquò es la tradicion, cal pas véser la cara de caduns, alara van endacòm. Aimi fòrça Carnaval, de véser totis los masques, las bandas, los godils, mas tanben lo biais de faire de las gents que fan Carnaval. L'ambient que s'es instalat a Limós dempuèi la debuta de Carnaval es fòrça plasent, tot lo monde es content, e mai se la pluèja ven azimar las gents, la plaça es pas jamai boida.

Tèxt liure 12

Las vacanças son acabadas. Pendent aquelas setmanas ai posqut plan profiechar de ma familha e de mos amics. Avèm festejats coma cal nadal, lo primièr de l'an, lo primièr singlar de la sason del Baptiste, la signatura del CDI de l'Antòni e plan d'autras causas. 2018 comença fòrça plan. Avèm agut totes una annada 2017 pas brica simpla mas ara sentissem que lo vent vira. Amb los amics de Ladern avèm bastit un projècte per poder partir totes amassa en viatje a la debuta de l'estiu que ven. Tot aquel mond es vengut ma familha a part totala, avèm espelits amassa, nos coneissèm dempuèi totjorn, qualques còps es complicat de poder capitar a comprene la relacion que nos liga mas es quicòm de fòrt que res pòt pas destrusir. Aquelas vacanças nos an permesas de nos tornar trapar amassa. Ara plaça a la causas mai seriósa: Carnaval. Limós es en fuòc, la primièras bandas son sortidas e fèsta, galejada, derision seràn al rendètz-vos aquò es segur.